โอยรัน (Oiran: 花魁) นางคณิกาชั้นสูงในประวัติศาสตร์ญี่ปุ่นซึ่งปัจจุบันไม่มีเหลืออยู่แล้ว มองภายนอกโอยรัน (โออิรัน) อาจคล้ายกับเกอิชาด้วยความสามารถในศิลปะและการบริการลูกค้า แต่โอยรันจะก้าวข้ามขอบเขตของเกอิชาไปด้วยการขายเรือนร่างซึ่งก็คือ "หญิงงามเมือง" หรือ "โสเภณี" นั่นเอง


โอยรัน (Oiran: 花魁) @ www.trekearth.com

โอยรันต่างจากคณิกาทั่วไปตรงที่พวกนางคือหญิงงามเมืองระดับท็อปที่อยู่เหนือสุด แม้จะเป็นอาชีพที่ขายเรือนร่างแต่สำหรับชาวญี่ปุ่นนับแต่โบราณจะถือว่าทุกอาชีพมีเกียรติ ศักดิ์ศรีและความภาคภูมิใจ คำว่า "โอยรัน" จะใช้เรียกหญิงงามเมืองชั้นสูงที่อยู่ในย่านโยชิวาระของนครเอโดะเท่านั้น (กรุงโตเกียว)

โอยรันจะไม่บริการลูกค้าด้วยความกระฉับกระเฉงเร่งรีบเหมือนเกอิชา แต่จะเป็นฝ่ายเลือกบริการลูกค้าที่รู้สึกพึงพอใจเท่านั้น การแต่งกายของโอยรันจะอลังการด้วยจำนวนชุดที่สวมทับกันหลายชั้น กรีดเท้าเดินเป็นรูปเลขแปดตามจังหวะกลองไปเป็นขบวนเพื่อแสดงถึงความสูงส่งและสง่างามโดยจะสวมรองเท้าที่สูงประมาณ 1 ฟุต

สำหรับเส้นทางการเป็นหญิงงามเมืองนั้นจะเริ่มตั้งแต่เด็กด้วยการถูกขายเข้ามาในหอคณิกาและทำหน้าที่เป็นเด็กรับใช้คณิการุ่นพี่หรือหากโชคดีก็จะได้รับใช้โอยรันพร้อมกับเรียนรู้วิถีปฏิบัติไปในตัว เมื่อเริ่มโตขึ้นและพิจารณาแล้วว่ามีแววก็จะได้รับการเลื่อนตำแหน่งสู่การเป็นนางคณิกาต่อไป (ถ้ามีแววนะ)